ابراهیم اصلانی ، تربیت کودکان
فرا آگاهی/ ابراهیم اصلانی و گزاره نوین درباره آگاهی
شناختِ شناخت یا دانستن در بارۀ دانستن مسئله امروز است.
ایران آرت: ابراهیم اصلانی ، روانشناس فرهنگی: توی گوشمان کرده بودند که مدرسه، درس خواندن، باسواد شدن و مطالعۀ کتاب باعث آگاهی، و آن هم باعث سعادت جامعه میشود. همیشه تصور میکردیم بیشتر کتاب خواندن، ادامۀ تحصیلات و رسیدن به درجات تحصیلی بالاتر، سطح آگاهی مردم و جامعه را افزایش میدهد. از منظر تاریخی هم میگفتند سیاست حکومتها و حاکمان این بوده که با ممانعت از درس خواندن عموم، مانع آگاهی آنان شدهاند تا بتوانند بر گردۀ مردم سوار شوند.
با آنچه دیدهایم و تجربه کردهایم، امروز باید درک جدیدتر و متفاوتتری از آگاهی داشت.
نمیگویم درس و مطالعه موجب آگاهی نمیشوند، ولی این همۀ ماجرا نیست. مسیر آگاهی و آگاهی عمیق و تأثیرگذار فقط سواد و مدرسه و کتاب خواندن نیست. ما در سنین گوناگون به آگاهیهایی رسیدهایم و بعدها فهمیدهایم که یا اصل موضوع چیز دیگری بوده است یا فریب خوردهایم یا تحت تأثیر فرهنگ عمومی و جوگیری تصور کردهایم که این آگاهی درست است و یا دچار پدیدۀ آگاهی تقلیدی بودهایم.
در روانشناسی مفهومی داریم به نام «فراشناخت»؛ و منظور از آن شناختِ شناخت یا دانستن در بارۀ دانستن است. در کتاب روانشناسی پرورشی دکتر سیف آمده است: فراشناخت عبارت است از دانش فرد دربارۀ چگونگی یادگیری خودش.
حالا من میگویم ما به «فراآگاهی» هم نیاز داریم. خیلی وقتها دچار توهم آگاهی، تقلید آگاهی، القای آگاهی، سادهانگاری آگاهی و امثال آن هستیم. خوب است در آنچه آگاهی تصور میکنیم شک کنیم؛ شک در محتوا، در منابع، در روشها و فرایند کسب آگاهی. اطمینان دارم برای خیلیها اتفاقهای جدی میافتد.
فراآگاهی یعنی آگاهی دربارۀ آگاهی و دانش فرد دربارۀ چگونگی و ماهیت آگاهی خودش.