دعای روز پنجم ماه رمضان ۱۴۰۴ / معنای دعای روز پنجم ماه مبارک رمضان چیست؟
دعای روز ششم ماه مبارک رمضان، همچون دیگر ادعیه روزانه این ماه، حامل مضامین اخلاقی و تربیتی مهمی است که روزهداران را به بازنگری در رفتارها، پرهیز از گناه و حرکت به سوی رحمت الهی دعوت میکند. در این دعا، مؤمنان از خداوند میخواهند که آنان را بهسبب قرار گرفتن در معرض نافرمانی دچار خواری نکند، از عذاب الهی در امان بدارد و از زمینههای خشم و غضب الهی دور سازد.
متن دعا چنین است:
«اللَّهُمَّ لاتَخْذُلْنِی فِیْهِ لِتَعَرُّضِ مَعْصِیَتِکَ، وَلا تَضْرِبْنِی بِسِیاطِ نَقْمَتِکَ، وَزَحْزِحْنِیِ فِیْهِ مِنْ مُوجِباتِ سَخَطِکَ، بِمَنِّکَ وَأَیادِیکَ یا مُنْتَهى رَغْبَةِ الرَّاغِبِینَ.»
ترجمه: «خدایا در این ماه به خاطر دست زدن به نافرمانیت خوارم مساز، و تازیانههای عذابت را بر من مزن، و از موجبات خشمت دورم بدار؛ با منت و بخششت بر من ببخشای، ای نهایت آرزوی آرزومندان.»
تأکید بر پرهیز از گناه؛ سرچشمه خواری انسان
فراز نخست دعا، دربردارنده هشداری جدی درباره پیامدهای معصیت است. در معارف اسلامی، گناه تنها یک رفتار نادرست فردی نیست، بلکه زمینهساز دوری انسان از رحمت الهی و عامل سقوط معنوی او دانسته میشود. مفسران تأکید دارند که اصرار بر گناه، بهتدریج انسان را از توفیق بندگی محروم کرده و او را در برابر سنتهای الهی خوار و ناتوان میسازد. این فراز از دعا از مؤمن میخواهد که پیش از گرفتار شدن در این چرخه، به اصلاح رفتار و ترک خطا بپردازد.
تازیانه عذاب؛ نتیجه طبیعی نافرمانی
در بخش دوم دعا، از خداوند خواسته میشود که بنده را بهدلیل گناهان به عذاب دچار نکند. در منابع دینی توضیح داده شده که خشم الهی نه از نیاز خداوند، بلکه برای بازگرداندن انسان به مسیر صحیح است. تأکید بر این معنا نشان میدهد که پیامد گناه، قبل از هر چیز به خود انسان بازمیگردد و اوست که آثار آن را در زندگی فردی و اجتماعی تجربه میکند.
دوری از موجبات غضب الهی
در فراز پایانی دعا، مؤمن از خداوند میخواهد که او را از زمینههای خشم الهی دور سازد؛ زمینههایی که قرآن آنها را در قالب دوری از راه صالحان و پیروی از شیطان توصیف میکند. این دعا یادآور میشود که قرار گرفتن در «راه انعامشدگان»—یعنی پیامبران، صالحان و راستگویان—تنها با اطاعت، اخلاق نیک و رفتار آگاهانه ممکن است.
جمعبندی
دعای روز ششم رمضان، مجموعهای از مفاهیم اخلاقی را در خود دارد: پرهیز از گناه، توجه به پیامدهای خطا، تلاش برای دوری از موجبات غضب الهی و حرکت به سوی رحمت و انعام خداوند. این دعا همچون دیگر ادعیه این ماه، مؤمن را به مراقبت اخلاقی و بازگشت قلبی فرا میخواند و یادآور میشود که نزدیک شدن به رحمت الهی تنها با تهذیب نفس و رفتار درست حاصل میشود.